ელგუჯა ხინთიბიძე: განსხვავება გადახედვებს შორის

ნავიგაციაზე გადასვლა ძიებაზე გადასვლა
არ არის რედაქტირების რეზიუმე
 
ამგვარი კვლევა მოიცავს შემდეგ ძირითად სფეროებს: თეოლოგიური, ფილოსოფიური, ეთიკური, ასტროლოგიური.
საგანგებო ინტერპრეტაციის საგანია ''ვეფხისტყაოსნის'' უზენაესი არსების სახელები: როგორიცაა ''ერთარსება ერთი, მზიანი ღამე, უჟამო ჟამი'' და სხვა<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის იდეურ-მსოფლმხედველობითი სამყარო". თბ. 2009</ref>. ასევე საგანგებოდაა შესწავლილი სქოლასტიკური ტერმინები: ავთანდილი – ''ლხინი და ნივთი და ვალი''.<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის იდეურ-მსოფლმხედველობითი სამყარო". თბ. 2009</ref>
 
გამოვლენილია ანტიკური ფილოსოფიური ნაკადი ''ვეფხისტყაოსანში'', კერძოდ: რუსთველის მიერ სულის გვიანდელ შუასაუკუნეებში პოპულარული არისტოტელური დეფინიციის მოხმობა; მეგობრობის კონცეფციის მიმართება ასევე არისტოტელესეულ მოძღვრებასთან; "[[ვეფხისტყაოსანი|ვეფხისტყაოსანში]]" ჩაქსოვილი საუკეთესო საშუალის ანტიკური კონცეფცია; მანკიერების რუსთველისეული გააზრების მიმართება პლატონის თვალსაზრისთან<ref>,,პლატონისგან სწავლა-თქმული” და მისი მსოფლმხედველობითი დატვირთვა": ''ლიტერატურული ძიებანი, XXVI,'' თბ. 2005</ref>.
 
პიროვნების სრულქმნილების ამაღლების თვალსაზრისითთვალსაზრისის პლატონური კვალი რუსთველის პოემაში და სხვ. ''ვეფხისტყაოსანში'' გამოვლენილია ანტიკური მითოლოგიის ელემენტები: დემონი, ეროსი. მეცნიერის მიერ განხილულია ''ვეფხისტყაოსნის'' ეთიკური კონცეფცია შუასაუკუნეებში პოპულარული ანტიკური მოძღვრებისა და ქრისტიანული მორალის ძირითად პრინციპებთან მიმართებით (ცალკეული პასაჟები: სასიძოს მოკვლის გადაწყვეტის სცენა, თათბირი ქაჯეთის ციხესთან, სიუხვის, მამაცობის კატეგორიები ვეფხისტყაოსანში და სხვა)<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის იდეურ-მსოფლმხედველობითი სამყარო". თბ. 2009, გვ. 361-497</ref>.
 
საგანგებო კვლევები ეძღვნება ადამიანის კონცეფციას ''ვეფხისტყაოსანში''<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის იდეურ-მსოფლმხედველობითი სამყარო". თბ. 2009, გვ. 497-657</ref>. მეგობრობა, როგორც სიყვარული<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის" სიყვარული". თბ. 2005, “ქართველოლოგი”, </ref>; ავტორის მიერ ჩამოყალიბებულია ''ვეფხისტყაოსნის'' სიყვარულის ახლებური გააზრება: ''ვეფხისტყაოსნის''პოემისეული სიყვარული მკვეთრად ერთმანეთისგან მკვეთრად არ მიჯნავს ღვთაებრივ და ადამიანურ სიყვარულს: სიყვარული ერთია, იგი ღვთაებრივი ემოციაა, მისი გამოვლენის მხოლოდ ამქვეყნიურ ადამიანთა შორის არსებულ ფორმა შეიძლება გახდეს მხატვრული ასახვის საგანი. ამ გააზრებით, იგი მეგობრობასაც მოიცავს. ეს კონცეფცია რუსთველის პროლოგისეული თეორიული მსჯელობის მიხედვით ახალი აღთქმის სიყვარულის ინტერპრეტაციისაგან იღებს სათავეს და იმ ტიპისაა, რაც უფრო მოგვიანებით ევროპულ სინამდვილეში დანტესთან და პეტრარკასთან გამოვლინდება (მხოლოდ სხვა გზით) ღვთაებრივი სიყვარულის ადამიანურ ურთიერთობაში მოაზრების ფორმით<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის სიყვარული". თბ. 2005, “ქართველოლოგი”, </ref>.
 
მეცნიერის მიერ გამოვლენილია ''ვეფხისტყაოსანში'' მოაზრებული კოსმოლოგიური მოდელი: ღმერთი - > ზეციური ძალები - > ადამიანური სამყარო<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის იდეურ-მსოფლმხედველობითი სამყარო". თბ. 2009, “ქართველოლოგი”. გვ. 115-209</ref>. ამ მოდელის დასაბუთება ჩანს სპეციფიკურ ნარკვევებში: ''ვეფხისტყაოსნის'' კრონოსი, ოტარიდი, მთვარის მოვანება.<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსნის იდეურ-მსოფლმხედველობითი სამყარო". თბ. 2009, “ქართველოლოგი”.</ref>
გავა დიდი დრო და დადგება ხანგრძლივი პროცესი ადამიანთა სწრაფვისა რწმენის, იმედის და სიყვარულის ღვთაებრივი ორიენტირების დასაბრუნებლად. რასაც თავიდან მოჰყვება სურვილი ღვთაებრივი სიყვარულის ამქვეყნიურ ურთიერთობებში მოპოვებისა“.(გვ. 787).
 
მკვლევარის მიერ გამოვლენილია, რომ რუსთაველის აზროვნება არა მხოლოდ თვისობრივ პარალელს პოულობს ევროპულ საზოგადოებრივი ლიტერატრულილიტერატურული აზრის განვითარებაში (ტრუბადურები დანტე, პეტრარკა), არამედ, როგორც ჩანს, ''ვეფხისტყაოსანის'' კვალი უშუალოდ ჩანს ევროპის უმაღლეს მახტვრულ გამოვლინებებში. ე. ხინთიბიძის აღმოჩენით ''ვეფხისტყსაოსნის'' სიუჟეტი გამოყნებულია მე-17 საუკუნის დასაწყისის ინგლისის დრამატურგთა – [[უილიამ შექსპირი|უილიამ შექსპირის]], ფრენსის ბომონტისა და ჯონ ფლეტჩერის მიერ<ref>ე. ხინთიბიძე "ვეფხისტყაოსანი" შექსპირის ეპოქის ინგლისში". თბილისი 2008</ref>. ''ვეფხისტყსაოსნის'' სიუჟეტის გადამუშავებითაა შექმნილი ინგლისის სამეფო დასის მე-17 საუკუნეში პოპულარული პიესები : შექსპირის „[[ციმბელინი|ციმბელინი“]], ბომონტისა და ფლეტჩერის ''ფილასტერი'' და ''მეფე და არა მეფე'' <ref>"ვეფხისტყაოსანი" - შექსპირის ლიტერატურული წყარო", ჟურნ. ''ქართველოლოგი,'' #19, #20.</ref> ავტორი გამოავლენსგამოვლენილია იმის სავარაუდო გზასაცგზაც, რომლითაც უნდა შეღწეულიყო რუსთველის დიდი შემოქმედება შექსპირის ეპოქის ინგლისის მაღალ ინტელექტუალთა წრემდე<ref>"რუსთველის "ვეფხისტყაოსანი" - კულტურული ხიდი აღმოსავლეთიდან დასავლეთისკენ და სეფიანთა ირანის ქართველები", ჟურნ. ''ქართველოლოგი'' #16. თბილისი 2011წ.</ref>.
 
== შრომები ==
206

რედაქტირება

სანავიგაციო მენიუ