შინაარსზე გადასვლა

რიკარდო ალფარო

სტატიის შეუმოწმებელი ვერსია
მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
რიკარდო ალფარო
დაბადების თარიღი 20 აგვისტო, 1882(1882-08-20)[1] [2]
დაბადების ადგილი პანამა
გარდაცვალების თარიღი 23 თებერვალი, 1971(1971-02-23)[1] [2] (88 წლის)
გარდაცვალების ადგილი პანამა
მოქალაქეობა  პანამა
მეუღლე/ები Amelia Lyons

რიკარდო ალფარო (დ. 20 აგვისტო, 1882 — გ. 23 თებერვალი, 1971) — იკავებდა პანამის მე-16 პრეზიდენტის პოსტს 1931 წლის 16 იანვრიდან 1932 წლის 5 ივნისამდე. იგი „ლიბერალური პარტიის“ წევრი იყო.

ალფარო დაიბადა 1882 წელს ქალაქ პანამაში.[3] მან დიპლომატიური კარიერა 1905 წელს დაიწყო საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილის პოსტზე. 1912 წელს იგი პირველად მიავლინეს აშშ-ში პანამის ლეგაციის იურიდიულ მრჩევლად პანამა-კოსტა-რიკის სასაზღვრო დავის საკითხებში. ალფარო ასევე ჩართული იყო პანამის არხის მშენებლობისას წარმოქმნილი მრავალი დავის მოგვარებაში. 1915 წლიდან 1918 წლამდე იგი იყო პანამასა და აშშ-ს შორის არსებული ერთობლივი კომისიის მოსამართლე, რომელიც არხის მშენებლობისთვის საჭირო ექსპროპრიაციასთან დაკავშირებულ სარჩელებს განიხილავდა. მოგვიანებით, 1934-1936 წლებში და კვლავ 1953 წელს, ალფარო მონაწილეობდა კრიტიკულ მოლაპარაკებებში პანამა-აშშ-ის ურთიერთობების შესახებ, რომლებიც არხის საკითხს ეხებოდა.

1922-დან 1930 წლამდე და 1933-დან 1936 წლამდე ალფარო იყო პანამის საგანგებო დესპანი და სრულუფლებიანი მინისტრი აშშ-ში. 1946 წელს იგი პანამის საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა, თუმცა 1947 წელს პროტესტის ნიშნად გადადგა. მიზეზი იყო პანამის არხთან დაკავშირებით აშშ-სთან შემოთავაზებული შეთანხმება, რომელსაც იგი არ ეთანხმებოდა.

პანამის ეროვნულმა ასამბლეამ იგი 1928-1930 წლების ვადით პრეზიდენტის პირველ წარმომადგენლად აირჩია.[4] 1931 წელს, პანამაში მომხდარი რევოლუციის შემდეგ, ალფარო მიიწვიეს ქვეყნის პრეზიდენტის პოსტზე. მან შეთავაზება მიიღო და ეს თანამდებობა 1931 წლის 16 იანვრიდან 1932 წლის 5 ივნისამდე ეკავა. 1940 წელს იგი საპრეზიდენტო არჩევნებში დამარცხდა, თუმცა ქვეყნის სამსახური განაგრძო და 1944 წელს პანამის ახალი კონსტიტუციის პროექტის მომზადებაში მიიღო მონაწილეობა.[5]

მოღვაწეობა გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ალფაროს მიერ საკუთარი ქვეყნისთვის გაწეული სამსახურის მნიშვნელოვანი ნაწილი უკავშირდება მის მუშაობას გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში. 1945 წელს იგი ხელმძღვანელობდა გაეროს დახმარებისა და რეაბილიტაციის ადმინისტრაციის (UNRRA) მისიას ლათინური ამერიკის 10 რესპუბლიკაში. იგი ასევე იყო პანამის დელეგატი სან-ფრანცისკოს კონფერენციაზე და იმ სპეციალური კომიტეტის თავმჯდომარე, რომელმაც 1945 წლის გაეროს წესდების ესპანურენოვანი ტექსტი მოამზადა.

1949 წელს ალფარო თავმჯდომარეობდა გაეროს გენერალური ასამბლეის მესამე სესიის იურიდიულ კომიტეტს, რომელმაც შეიმუშავა გენოციდის კონვენციის ტექსტი. 1949 წლიდან 1953 წლამდე იგი საერთაშორისო სამართლის კომისიის წევრი იყო. ამ ამპლუაში მან ხელი შეუწყო „სახელმწიფოთა უფლებებისა და მოვალეობების დეკლარაციის“ მიღებას,[6] ხოლო მისი მომზადებული პროექტი საფუძვლად დაედო კომისიის მიერ საბოლოოდ დამტკიცებულ ვერსიას.[7] 1949 წლის 3 ივნისს კომისიამ იგი დანიშნა მომხსენებლად იმ საკითხზე, თუ რამდენად მიზანშეწონილი იყო მუდმივი სასამართლოს შექმნა გენოციდში ბრალდებულ პირთა გასასამართლებლად.[8]

აკადემიური კარიერა

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

გარდა სამთავრობო და დიპლომატიური გამოცდილებისა, ალფაროს პროფესიული ალღო სამართლის სფეროში არსებულ მის ცოდნას ეფუძნებოდა. იგი პანამის უნივერსიტეტებში სამოქალაქო და საერთაშორისო სამართლის პროფესორი იყო. ის ასევე გახლდათ იმ ქვეკომიტეტის წევრი, რომელიც ამზადებდა ხელშეკრულებებს და ახორციელებდა არბიტრაჟს შერიგებისა და არბიტრაჟის ინტერამერიკული კონფერენციისთვის, რომელიც 1929 წელს აშშ-ში გაიმართა. 1959 წლიდან 1964 წლამდე დოქტორი ალფარო იყო მართლმსაჯულების საერთაშორისო სასამართლოს მოსამართლე, ხოლო ბოლო სამი წლის განმავლობაში მისი ვიცე-პრეზიდენტის პოსტს იკავებდა. 1964 წელს ალფარო ოფიციალური მოვალეობების შესრულებას ჩამოშორდა და პენსიაზე გავიდა.

ალფარო იყო მრავალი სტატიისა და წიგნის ავტორი პანამის შესახებ. თავისი კარიერის განმავლობაში, რომელიც როგორც საკუთარ ქვეყანაში, ისე გლობალურად მდგომარეობის გაუმჯობესებას მიუძღვნა, მან მრავალი ჯილდო და საპატიო წოდება დაიმსახურა.

ალფარო 1971 წლის 23 თებერვალს, 89 წლის ასაკში, ქალაქ პანამაში გარდაიცვალა. მას დარჩა მეუღლე, ამელია ლიონ დე ალფარო. სამი ვაჟი: ვიქტორ რიკარდო, ივან ხოსე და როხელიო ედვინი. ორი ქალიშვილი: მისის ფრენკ უელერი და მისის კაბელ მადუქსი. ასევე მრავალი შვილიშვილი და შვილთაშვილი, მათ შორის მომღერალი ნენსი ეიმსი და ადვოკატი და ტელესახე ელბერტ ალფარო.

ალფაროს იურიდიული ფილოსოფია

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

როგორც სამართლის პროფესორი და სხვადასხვა სასამართლო ორგანოების წევრი, ალფარო მთელი თავისი მოღვაწეობის განმავლობაში პოპულარიზაციას უწევდა უნივერსალური სისხლისსამართლებრივი იურისდიქციისა და ყველა დონის სამთავრობო ანგარიშვალდებულების იდეას. ამის მაგალითია მისი პოზიცია საერთაშორისო სამართლის კომისიაში (ILC) ხელშეკრულებების შესახებ სამართლის განხილვისას: იგი ეწინააღმდეგებოდა მოსაზრებას, რომ ნოტების გაცვლის გზით მიღწეული საერთაშორისო შეთანხმება არ საჭიროებდა ხელშემკვრელი სახელმწიფოს საკანონმდებლო ორგანოს მიერ რატიფიცირებას.[9]

იგი დიდ პატივს სცემდა ნიურნბერგის პრინციპებს და მათ მსოფლიო წესრიგისა და საერთაშორისო მშვიდობის პრინციპების განუყოფელ ნაწილად მიიჩნევდა.[10]

  1. 1 2 SNAC — 2010.
  2. 1 2 Find a Grave — 1996.
  3. Reseña Biografica - Ricardo J. Alfaro.
  4. Guizado, Fernando Berguido. La sucesión presidencial en el derecho panameño (1987).
  5. Biografía de Ricardo J. Alfaro es-MX (2018-03-27). ციტირების თარიღი: 2024-03-22
  6. Yearbook of the International Law Commission, 1949, pp. 61ff
  7. Declaration on the Rights and Duties of States with Commentary
  8. Yearbook of the ILC, 1949, p. 238
  9. Yearbook of the ILC, 1950, vol. 1, p. 68
  10. Yearbook of the ILC, 1950, vol. 1, p. 150