პატერსონი (ფილმი)
პატერსონი — 2016 წლის დრამატული ფილმი, რომელიც დაწერილი და რეჟისორობილია ჯიმ ჯარმუშის მიერ. ფილმში მთავარ როლებს ასრულებენ ადამ დრაივერი, როგორც ავტობუსის მძღოლი და პოეტი სახელად პატერსონი, და გოლშიფტე ფარაჰანი, როგორც მისი მეუღლე, რომელიც ოცნებობს გახდეს ქანთრი მუსიკის ვარსკვლავი და გახსნას კექსის ბიზნესი. პატერსონი შეირჩა კონკურენტად 2016 წლის კანის კინოფესტივალზე ოქროს პალმის ფილმისთვის, სადაც მან მოიგო Palm Dog Award. იგი გამოვიდა გერმანიაში 2016 წლის 17 ნოემბერს, K5 International-ის მიერ; საფრანგეთში 2016 წლის 21 დეკემბერს, Le Pacte-ის მიერ; და შეერთებულ შტატებში 2016 წლის 28 დეკემბერს, Amazon Studios-ისა და Bleecker Street-ის მიერ.
სიუჟეტი
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]ფილმი მოიცავს ერთ კვირას, რომელიც იწყება ორშაბათით, პატერსონის ცხოვრებაში - NJ Transit-ის მძღოლის ცხოვრებაში პატერსონის ქალაქში. ყოველდღე მიჰყვება დაახლოებით ერთსა და იმავე რიტმს: პატერსონი ადრე იღვიძებს და მიდის სამსახურში, სადაც უსმენს მგზავრების საუბრებს და, სამუშაოს შესვენებების დროს, წერს ლექსებს ნოუთბუქში, რომელსაც თან ატარებს. სამსახურის შემდეგ ის ასეირნებს მარვინს, ოჯახურ ძაღლს, და ჩერდება ლუდის დასალევად Shades Bar-ში, სადაც ურთიერთობს სხვა სტუმრებთან და მფლობელთან, დოკთან. პატერსონის მეუღლე, ლაურა, უყვარს მისი ლექსები და აშკარად მათი ერთადერთი აუდიტორიაა. ის დიდი ხანია სთხოვს გამოაქვეყნოს ისინი ან მაინც გააკეთოს კოპიები. ის საბოლოოდ პირდება, რომ შაბათ-კვირას წავა საკოპირებელ მაღაზიაში. მაგრამ როცა პატერსონი და ლაურა შაბათს ღამით კინოდან ბრუნდებიან სახლში, ხვდებიან, რომ მარვინმა დახია მისი ნოუთბუქი და გაანადგურა მისი ლექსები. მეორე დღეს, გაღიზიანებული პატერსონი მიდის სასეირნოდ და ჯდება თავის საყვარელ ადგილას, პასაიკის მდინარის დიდი ჩანჩქერის თავზე. იქ, იაპონელი კაცი უსხდება გვერდით და იწყებს საუბარს პოეზიაზე მას შემდეგ, რაც პატერსონი ამჩნევს, რომ კაცი კითხულობს უილიამ კარლოს უილიამსის წიგნის ზომის ლექსს “პატერსონი”. კაცს თითქოს იცის, რომ თავად პატერსონი პოეტია, მიუხედავად იმისა, რომ ის უარყოფს ამას, და აჩუქებს მას საჩუქარს - ცარიელ ნოუთბუქს. ფილმი სრულდება პატერსონის მიერ ახალ ნოუთბუქში ლექსის წერით.
როლებში
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]∙ ადამ დრაივერი - პატერსონი ∙ გოლშიფთე ფარაჰანი - ლაურა ∙ უილიამ ჯექსონ ჰარპერი - ევერეტი ∙ ჩასთენ ჰარმონი - მარი ∙ ბარი შაბაკა ჰენლი - დოკი ∙ რიზვან მანჯი - დონი ∙ მასატოში ნაგასე - იაპონელი პოეტი ∙ კარა ჰეივორდი - სტუდენტი გოგონა ∙ ჯარედ გილმენი - სტუდენტი ბიჭი ∙ Method Man - Method Man ∙ სტერლინგ ჯერინსი - ახალგაზრდა პოეტი პროდუქცია 2014 წლის აპრილში გამოცხადდა, რომ ჯიმ ჯარმუში დაწერდა და გადაიღებდა ფილმს პოეტის შესახებ, რომელიც ცხოვრობს პატერსონში, ნიუ ჯერსიში. 2016 წლის იანვარში გახდა ცნობილი, რომ ადამ დრაივერი და გოლშიფთე ფარაჰანი მონაწილეობდნენ ფილმში, ხოლო ოლივერ საიმონი და დანიელ ბაური იყვნენ აღმასრულებელი პროდიუსერები თავიანთი K5 Film-ის ბანერით, ხოლო ჯოშუა ასტრაჩანი და კარტერ ლოგანი პროდიუსერობდნენ შესაბამისად თავიანთი Animal Kingdom-ისა და Inkjet-ის ბანერებით. ფილმი გადაიღეს 30 დღის განმავლობაში 2015 წლის შემოდგომაზე, პატერსონში, ნიუ ჯერსიში და სხვადასხვა ლოკაციებზე ნიუ-იორკში. ადამ დრაივერმა მიიღო კომერციული ავტობუსის მძღოლის ლიცენზია ფილმისთვის. პოეტმა რონ პაჯეტმა უზრუნველყო ლექსები, რომლებიც მიეწერება პერსონაჟს პატერსონს, ხოლო ჯარმუშმა დაწერა ლექსი “წყლის ჩანჩქერი”, რომელიც მიეწერება ახალგაზრდა გოგონას ფილმში. ფილმში წარმოდგენილია პაჯეტის ოთხი არსებული ლექსი და სამი ახალი ლექსი, რომელიც დაიწერა ფილმისთვის. ფილმმა მსოფლიო პრემიერა გამართა 2016 წლის 16 მაისს, 2016 წლის კანის კინოფესტივალზე, სადაც იგი იბრძოდა ოქროს პალმისთვის. Amazon Studios-მა განახორციელა ფილმის დისტრიბუცია შეერთებულ შტატებში. მოგვიანებით გამოცხადდა, რომ Bleecker Street თანამშრომლობდა Amazon-თან ფილმის გამოშვებაში, 2016 წლის 28 დეკემბერს. იგი გამოვიდა გერმანიაში 2016 წლის 17 ნოემბერს და საფრანგეთში 2016 წლის 21 დეკემბერს. მან გახსნა შეზღუდული ჩვენება ამავე სახელწოდების ქალაქში 2017 წლის 27 იანვარს.
კრიტიკული მიღება
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]რევიუების აგრეგატორის ვებსაიტზე Rotten Tomatoes, ფილმს აქვს 96%-იანი შეფასება, 256 რევიუზე დაყრდნობით, საშუალო რეიტინგით 8.49/10. საიტის კრიტიკული კონსენსუსი ასე ჟღერს: “პატერსონი ამატებს კიდევ ერთ სასიამოვნოდ გულწრფელ ნაშრომს ჯიმ ჯარმუშის ფილმოგრაფიაში - და კიდევ ერთ შესანიშნავ როლს ადამ დრაივერის კარიერულ კრედიტებში”. Metacritic-ზე ფილმს აქვს 90-ქულიანი შეფასება 100-დან, 41 კრიტიკოსზე დაყრდნობით. ტოდ მაკკარტიმ The Hollywood Reporter-დან დადებითი რეცენზია მისცა და დაწერა ჯარმუშის შესახებ: “მშვიდი, თითქმის გასაკვირად არადრამატული ნამუშევარი, რომელიც დისკრეტულ სიამოვნებას სთავაზობს ნიუ-იორკის ინდი-სცენის ვეტერანის ძველ ფანებს, რომელსაც ყოველთვის შეიძლება ენდო, რომ წავა საკუთარი გზით”. ერიკ კონმა Indiewire-დან ასევე დადებითი რეცენზია მისცა და დაწერა: “მაგრამ პატერსონს აქვს ძალიან ბევრი გონების სიცხადე, რომ მოხვდეს მსგავს კატეგორიაში. სიუჟეტი მიდის შემთხვევითი გარემოებისკენ, რომელიც, ზედაპირულად, შეიძლება არ გამოიყურებოდეს დიდ საქმედ - მაგრამ პატერსონის პატარა სამყაროს კონტექსტში, რეზონანსს იძენს ტრაგიკული კონოტაციებით. ბრწყინვალედ კრიპტული ფინალი იკვლევს რას ნიშნავს პირადი უკუსვლებიდან დაბრუნება და ინსპირაციის ახალი წყაროს პოვნა. ეს არის შესაბამისი განცხადება ჯარმუშისგან, კინემატოგრაფისტისგან, რომელიც აგრძელებს გაოცებას და ინოვაციას მაშინ, როცა რჩება ერთგული თავის ერთადერთ ხმას, და აქ, როგორც ჩანს, მოგვცა მისი უწმინდესი გამოვლინება”. დევიდ ედელშტაინმა აღნიშნა ფილმის არარეალობა და დაწერა: “რაც ჯარმუშმა არ სცადა თავის პატერსონში, არის ქალაქის იმ ნაწილის გამოკვლევა, რომელსაც, როცა უილიამსი წერდა მის შესახებ, ეძახდნენ ‘ტრუშჩობები’. შესაძლოა, მას ეგონა, რომ აბსოლუტური სიღარიბე არ შეესაბამებოდა მის ოდნავ ირონიულ დისტანციას, რომ ეს გაგლეჯდა ფილმის მოწყვლად ქსოვილს. შეიძლოდა, მაგრამ ამ ბოლოს გარეშე, ეს პატერსონი ახლოს მიდის ძალიან არტისტულად გამოიყურებოდეს, როგორც ვეს ანდერსონის თოჯინების სახლის საზოგადოებების ერთ-ერთი. ლექსები ქმნიან მთელ განსხვავებას, ყველაზე ამორფულ ნატვრებს აქცევენ რაღაც მყარად, ლამაზად და რეალურად".