მგარი (გოცო)
| დასახლებული პუნქტი | |
|---|---|
|
მგარი | |
 | |
| ქვეყანა |
 მალტა |
| კოორდინატები | 36°01′33″ ჩ. გ. 14°17′43″ ა. გ. / 36.02583° ჩ. გ. 14.29528° ა. გ. |
| ცენტრის სიმაღლე | 38 მეტრი |
  | |
მგარი (მალტ. Mġarr) — ნავსადგურის ქალაქი სამხრეთ-აღმოსავლეთ გოცოზე, მალტა.
ეტიმოლოგია
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]სახელწოდება „მგარი“ შესაძლოა მომდინარეობდეს არაბული სიტყვიდან „მღარ“ (mġar), რაც ნიშნავს „ნავსადგურს“.
ისტორია
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
ქალაქი მგარი ჩამოყალიბდა მისივე სახელწოდების მქონე თხელწყლიან ნავსადგურში. მალტასთან მიმოსვლა გემებით, 1241 წლიდან დადასტურებულია, და იმ დროიდანვე გავრცელებული იყო მეთევზეობა. ნავსადგურის მიმდებარე ტერიტორია საუკუნეების განმავლობაში თანდათან განვითარდა, თუმცა თავად ნავსადგური მნიშვნელოვნად არ შეცვლილა 1841 წლამდე, როცა მის დასაცავად ბასტიონი აშენდა. ეს ბასტიონი შემდგომში რამდენჯერმე განმტკიცდა და 1906 წლამდე გრძელდებოდა მისი აშენება და გაფართოება. 1929-1935 წლებში აშენდა უფრო დიდი ბასტიონი — ნაპირაგა, ხოლო 1969 წელს დამატებით ორი. ამ უკანასკნელის დასრულების შემდეგ ნავსადგურის ფართობი გაიზარდა და შეადგინა 121,400 კვადრატული მეტრი.[1]
მგარის ბორანის ტერმინალი ხელახლა აშენდა XXI საუკუნის დასაწყისში და დაჯდა 9.3 მილიონი ევრო. სამშენებლო სამუშაოები დაიწყო 2001 წელს და დასრულდა 2008 წლის თებერვალში. განახლებულ ნავსადგურს დღეს შეუძლია ერთდროულად მოემსახუროს დაახლოებით 600 მგზავრს და 200 ავტომობილს.[2] ტერმინალის დიზაინი მშენებლობის პროცესში შეიცვალა, რათა მისი ვიზუალური გავლენა გარემოზე შემცირებულიყო.[3]
კულტურა და გარემო
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]მგარი არა მხოლოდ სატრანსპორტო კვანძია გოცოზე, არამედ კულტურულადაც მნიშვნელოვანი ადგილია. მისი პეიზაჟი ერთდროულად აერთიანებს ბუნებრივ სილამაზესა და ადამიანის საქმიანობით ფორმირებულ გარემოს. ქალაქის ირგვლივ განვითარებული ტურიზმი მნიშვნელოვნად ემყარება ეკო-მეგობრულ პრაქტიკებს და ადგილობრივი თევზაობის ტრადიციებს. სანაპიროს მიმდებარედ განლაგებულია რამდენიმე ტრადიციული რესტორანი და მცირე ზომის სასტუმროები, რომლებიც ოჯახური ბიზნესის მოდელზე ფუნქციონირებენ და ადგილობრივ ხასიათს ინარჩუნებენ.
არქიტექტურა და ურბანული განვითარება
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]მგარის არქიტექტურაში შეინიშნება სხვადასხვა ისტორიული ეპოქის გავლენა — მათ შორის, ოსმალური, იტალიური და ბრიტანული პერიოდის ელემენტები. ქალაქის დაგეგმარებაში მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს ღია სივრცეებსა და წყლისკენ მიმართულ ხედებს. Harbour Terminal-ის ახლოს განთავსებულია რამდენიმე თანამედროვე შენობა, თუმცა მთავარ ურბანულ სტრუქტურაში მაინც დომინირებს ტრადიციული ქვაყურიანი არქიტექტურა.
ბუნება და ბიომრავალფეროვნება
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]მგარის მიდამოებში ხშირია ხმელთაშუაზღვიური მრგვალი ბუჩქნარით დაფარული ფერდობები, რომლებიც გაზაფხულზე მდიდარია ველური ყვავილებითა და ადგილობრივი ფაუნით. Mġarr–Xini-ის ხეობა და პლაჟი, რომელიც ქალაქთან ახლოს მდებარეობს, პოპულარულია როგორც ადგილობრივ მოსახლეობაში, ასევე ტურისტებს შორის, თავისი წყალქვეშა ბიომრავალფეროვნებითა და ძველი საფორტიფიკაციო ნაგებობებით.
მოღვაწეები და საზოგადოებრივი ცხოვრება
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]მგარი გოცოს ერთ-ერთი ყველაზე აქტიური სატრანსპორტო და სავაჭრო ცენტრი დარჩა დღემდე. ქალაქში პერიოდულად იმართება თევზაობის ფესტივალები, ზღვის დღესასწაულები და ხელოვნების გამოფენები, რაც ხელს უწყობს როგორც კულტურული მემკვიდრეობის შენარჩუნებას, ასევე ტურისტული ინტერესის ზრდას.
ეკონომიკა და ინფრასტრუქტურა
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]მგარი გოცოს უმსხვილესი მეთევზეთა სოფელია. ქალაქში მდებარეობს როგორც ბორანის ტერმინალი, ასევე იახტების ნავსადგური. მის ზემოდან გადმოჰყურებს შამბრეს ციხესიმაგრეს, რომელიც 1749 წელს იოანიტებმა ააგეს.[4]
2010 წლის მაისში გამოცხადდა, რომ ნავსადგური პრივატიზდებოდა. მისი მართვა გადაეცა კომპანია Harbour Management Company Limited-ს, რომელმაც გაასაჯაროვა ნავსადგურის განვითარებისა და მოდერნიზაციის გეგმა.[5]
გლენიგლზის ბარი, რომელიც მდებარეობს ძველი ნავსადგურის ნაპირთან, თავდაპირველად აშენდა როგორც სალონი ბორანის მგზავრებისთვის 1732 წელს. ის გამოირჩევა დახრილი სახურავით.[1]
ტრანსპორტი
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]მგარი უკავშირდება ჩირკევვასა და ვალეტას მალტაზე, ასევე კომინოს კუნძულს.[6][7][8] ავტობუსები მგარიდან მოძრაობს ვიქტორიასა და მარსალფორნისკენ.[9]
არქიტექტურა და სტრატეგიული მნიშვნელობა
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]მგარი (გოცო) — მალტას კუნძულზე მდებარე ქალაქი, რომელიც ცნობილია თავისი ისტორიული ნავსადგურითა და სტრატეგიული მდებარეობით. ქალაქის არქიტექტურა აერთიანებს სხვადასხვა ეპოქის ელემენტებს, მათ შორის ოსმალურ, იტალიურ და ბრიტანულ სტილებს. Wikipedia
მგარის ნავსადგური ისტორიულად მნიშვნელოვანი იყო როგორც სავაჭრო, ასევე სამხედრო თვალსაზრისით. XIX საუკუნის შუა ხანებში, ნავსადგურის დასაცავად აშენდა ბასტიონები, რომლებიც შემდგომში რამდენჯერმე განმტკიცდა. 1929-1935 წლებში აშენდა უფრო დიდი ბასტიონი — ნაპირაგა, ხოლო 1969 წელს დამატებით ორი, რის შედეგადაც ნავსადგურის ფართობი გაიზარდა და შეადგინა 121,400 კვადრატული მეტრი.
XXI საუკუნის დასაწყისში, მგარის ბორანის ტერმინალი ხელახლა აშენდა და დაჯდა 9.3 მილიონი ევრო. სამშენებლო სამუშაოები დაიწყო 2001 წელს და დასრულდა 2008 წლის თებერვალში. განახლებულ ნავსადგურს შეუძლია ერთდროულად მოემსახუროს დაახლოებით 600 მგზავრს და 200 ავტომობილს. ტერმინალის დიზაინი მშენებლობის პროცესში შეიცვალა, რათა მისი ვიზუალური გავლენა გარემოზე შემცირებულიყო. Wikipedia
მგარის არქიტექტურაში შეინიშნება სხვადასხვა ისტორიული ეპოქის გავლენა. ქალაქის დაგეგმარებაში მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს ღია სივრცეებსა და წყლისკენ მიმართულ ხედებს. Harbour Terminal-ის ახლოს განთავსებულია რამდენიმე თანამედროვე შენობა, თუმცა მთავარ ურბანულ სტრუქტურაში მაინც დომინირებს ტრადიციული ქვაყურიანი არქიტექტურა. Wikipedia
მგარის მიდამოებში ხშირია ხმელთაშუაზღვიური მრგვალი ბუჩქნარით დაფარული ფერდობები, რომლებიც გაზაფხულზე მდიდარია ველური ყვავილებითა და ადგილობრივი ფაუნით. Mġarr–Xini-ის ხეობა და პლაჟი, რომელიც ქალაქთან ახლოს მდებარეობს, პოპულარულია როგორც ადგილობრივ მოსახლეობაში, ასევე ტურისტებს შორის, თავისი წყალქვეშა ბიომრავალფეროვნებითა და ძველი საფორტიფიკაციო ნაგებობებით. Wikipedia
მგარი გოცოს ერთ-ერთი ყველაზე აქტიური სატრანსპორტო და სავაჭრო ცენტრი დარჩა დღემდე. ქალაქში პერიოდულად იმართება თევზაობის ფესტივალები, ზღვის დღესასწაულები და ხელოვნების გამოფენები, რაც ხელს უწყობს როგორც კულტურული მემკვიდრეობის შენარჩუნებას, ასევე ტურისტული ინტერესის ზრდას.
სქოლიო
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]- 1 2 Ghajnsielem.com - Mgarr Harbour. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 24 January 2013. ციტირების თარიღი: 2 February 2022
- ↑ New Gozo ferry terminal inaugurated at Mgarr. Maltamedia.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-14. ციტირების თარიღი: 2025-04-03
- ↑ MEPA approves Mgarr terminal development. Maltamedia.com (2005-05-13). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-03-14. ციტირების თარიღი: 2025-04-03
- ↑ Christopher Simpson - Maltassist, Malta. Welcome to Mgarr, Gozo. Maltassist.co.uk. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2007-02-24.
- ↑ Gozo News.Com. Gozonews.com (2010-05-26).
- ↑ Services, terms and schemes. Gozochannel.com (1924-08-25). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2014-11-05. ციტირების თარიღი: 2025-04-03.
- ↑ Gozo Fast Ferry. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-02-17. ციტირების თარიღი: 2022-07-02.
- ↑ Malta - Getting Here. Cominohotel.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2015-09-23. ციტირების თარიღი: 2025-04-03.
- ↑ დაარქივებული August 20, 2010, საიტზე Wayback Machine.