ლაზიკა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
Disambig-dark.svg სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ ლაზიკა (მრავალმნიშვნელოვანი).
ლაზიკის სამეფო

ლაზიკა — ისტორიული მხარე დასავლეთ საქართველოში. ფეოდალური ხანის ეგრისის სამეფოს ერთ-ერთი პროვინცია. მოიცავდა ტერიტორიას მდ. რიონის ქვემო დინებასა და მდ. ჭოროხის შესართავს შორის (გვიანდელი გურია, საჯავახო-საჩინოს ჩათვლით და შავი ზღვის აჭარის სანაპირო მხარე).

პირველად მოიხსენიება VII საუკუნეში ანონიმური ავტორის "სომხურ გეოგრაფიაში" ("ლაზივის" სახელწოდებით)[საჭიროებს წყაროს მითითებას], ბიზანტიელი ავტორები დასავლეთ საქართველოს ლაზიკის სამეფოს უწოდებდნენ. პროკოპი კესარიელის (VI საუკუნე) მიხედვით, ეს ტერიტორია სრულიად დაუსახლებელი ყოფილა, ხოლო აგათია სქოლასტიკოსი (VI საუკუნე) ლაზიკის ტერიტორიაზე ასახელებს ციხესიმაგრე ტელეფისს (მკვლევარები აიგივებენ ახლანდელ სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფელ ტოლებში, არსებული ციხესიმაგრის ნანგრევებთან). აქვე ყოფილა ქიტროპოლია, თიხის ჭურჭლეულით სავაჭრო ადგილი. VI საუკუნის II ნახევარში ლაზიკაში შენდება ცნობილი ციხე-ქალაქი და საეპისკოპოსო ცენტრი პეტრა (ახლანდელი სოფ. ციხისძირი, ქობულეთის მუნიციპალიტეტი). VIII საუკუნიდან ლაზიკის პროვინციის უდიდესი ნაწილი გურიის სახელით მოიხსენიება.

ისტორიული მდებარეობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ანტიკური ავტორები ლაზიკის მდებარეობის შესახებ უამრავ ცნობებს იძლევიან. პირველ რიგში საინტერესოა პროკოფი კესარიელის ცნობები ლაზიკის საზღვრების შესახებ.

ვიკიციტატა
„ ლაზიკა, პროკოფის ცნობით, იწყება იქ, სადაც "პონტო თავდება". აქ ქმნის ნახევარმთვარის მსგავს ნაპირს და ამ ნახევარმთავრის გადასავალი უდრის 550 სტადიონს. ხოლო მის უკან მდებარე ქვეყანა არის ლაზური და ასეც იწოდება. მათ შემდეგ შიდა ხმელეთზე მოდის სკვიმნია და სვანია. ამ ქვეყნის გვერდით, იბერიის გასწვრივ ცხოვრობენ მესხები. იქ მაღალი მთებია, გავრცობილი კავკასიის მთებამდე, ამათ უკან აღმოსავლეთით არის იბერია, რომელიც პერსარმენიელებამდე აღწევს.“


ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  • ლომოური ნ., ეგრისის სამეფოს ისტორია, თბ., 1968;
  • ჯავახიშვილი ივ. თხზულებანი თორმეტ ტომად, ტ. 1, თბ., 1979;