კარკარი (კუნძული)

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
კარკარი
მშობ. სახელი: ინგლ. Karkar Island
Karkar volcano.jpg
კუნძულ კარკარის ხედი კოსმოსიდან
გეოგრაფია
მდებარეობა წყნარი ოკეანე
კოორდინატები 4°39′ ს. გ. 145°58′ ა. გ. / 4.650° ს. გ. 145.967° ა. გ. / -4.650; 145.967
ფართობი 362 კმ²
სიგრძე 25 კმ
სიგანე 19 კმ
უმაღლესი წერტილი 1839 მ
მთა ულუმანი
პაპუა-ახალი გვინეას დროშა პაპუა-ახალი გვინეა
რეგიონი მომასე
პროვინცია მადანგი
დემოგრაფია
მოსახლეობა 65000
სიმჭიდროვე 179,558 ად. /კმ²

კარკარი (ინგლ. Karkar Island) — ვულკანური კუნძული ბისმარკის ზღვაში, დაახლოებით 30 კმ-ში კუნძულ ახალი გვინეის ჩრდილოეთ სანაპიროდან. ადმინისტრაციულად შედის სახელმწიფო პაპუა-ახალი გვინეის მომასეს რეგიონის მადანგის პროვინციაში.

გეოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

კუნძულის ზომებია 25 კმ სიგრძეში და 19 კმ სიგანეში. ზღვის დონიდან უმაღლესი წერტილია — 1839 მეტრი[1] (მთა ულუმანი). კუნძულის ცენტრში მდებარეობს მოქმედი ვულკანი. კუნძულიდან 18 კმ-ში სამხრეთ-აღმოსავლეთით მდებარეობს კუნძული ბაგაბაგი.

კუნძულის ზედაპირი დაფარულია ანდეზიტური ლავებით. ვულკანის 1974—1975 წლების ამოფრქვევამ ხელი შეუწყო ლავის დიდი რაოდენობით ამოსვლას, რომელმაც დაფარა შიდა კალდერის ფსკერის ფართობის დაახლოებით 70 %. 1979 წლის ამოფრქვევას არ გამოუწვევია დიდი რაოდენობით ლავის ამოსვლა[2].

ნიადაგი — საკმაოდ ნაყოფიერია, აქტიურად გამოიყენება სოფლის მეურნეობაში. მოყავთ ფუფალა, მდოგვი (ლათ. Sinápis), ლაიმი, ქოქოსის პალმა და კაკაო.

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

პირველი ევროპელი, რომელმაც 1545 წლის 10 აგვისტოს დაინახა კუნძული კარკარი, იყო ესპანელი ზღვაოსანი ინიგო ორტის რეტესი, როდესაც იგი დიდი აფრიანი გემით San Juan ცდილობდა დაბრუნებულიყო კუნძულ ტიდორედან ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფოში[3].

მოსახლეობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

კუნძულის მოსახლეობას შეადგენს დაახლოებით 65 000 ადამიანი, რომლებიც ლაპარაკობენ ენებზე ვასკია და ტაკია. მოსახლეობის დიდი ნაწილი ასევე ფლობს ტოკ-პისინის ენას; სკოლებში ისწავლება ინგლისური ენა. რელიგია მოსახლეობაში უპირატესად ლუთერანული და კათოლიკურია.

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Global Volcanism Program, Smithsonian Institution.
  2. Karkar. www.mineral.gov.pg. ციტირების თარიღი: 2007-07-17.
  3. Coello, Francisco «Conflicto hispano-alemán» Boletín de Sociedad Geográfica de Madrid, t.XIX. 2º semestre 1885, Madrid, p.317.