იოსიფ მიჰაილოვიკ იურუკოვსკი
იოსიფ მიჰაილოვიჩი (მაკედ. Јосиф Михаиловиќ, სერბ. Јосиф Михаиловић) (დ. 1887, ტრესონჩე, ოსმალეთის იმპერია – გ. 11 მარტი, 1941, სკოპიე, იუგოსლავიის სამეფო) — სერბი პოლიტიკოსი და ინტელექტუალი მიჯაკის წარმომავლობით, სკოპიეს მერი 1929-იდან 1931 წლამდე, და პასუხისმგებელი იყო მის გარდაქმნაზე აღმოსავლური ოსმალური ქალაქიდან თანამედროვე ევროპულ ქალაქად.
ცხოვრება
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]იოსიფ მიჰაილოვიჩი დაიბადა სოფელ ტრესონჩეში, მავროვოსთან ახლოს, 1887 წელს. ამ სოფლიდან მრავალი მნიშვნელოვანი მიჯაკი იყო წარმოშობით. მისი მამა მიჰაილო იყო მშენებელი, რომელმაც მთელი ცხოვრება მაკედონიასა და კოსოვოში ეკლესიების აღდგენას მიუძღვნა. დედის ოჯახი მეზობელი ლაზაროპოლედან იყო. იოსიფ მიჰაილოვიჩმა დაწყებითი და საშუალო განათლება მიიღო სერბულ სკოლებში სკოპიესა და თესალონიკში. ჩაირიცხა ბელგრადის ტექნიკური ფაკულტეტის არქიტექტურის განყოფილებაში, რომელიც დაამთავრა 1910 წელს, როგორც ამ თაობის ერთ-ერთმა საუკეთესო სტუდენტმა. ი. მიჰაილოვიჩმა სწავლა გააგრძელა იტალიაში.
ის დაბრუნდა სერბეთში 1912 წელს, რათა მონაწილეობა მიეღო ბალკანეთის პირველ ომში, შეუერთდა სერბიის ჩეტნიკების პარტიზანულ რაზმს ვოივოდა დოქსიმის ხელმძღვანელობით და მონაწილეობა მიიღო კუმანოვოს ბრძოლაში, სადაც თავში დაიჭრა. 1914 წელს ის დაინიშნა სერბეთის არმიის გენერალური შტაბის საინჟინრო სარდლობაში. სამხედრო სამსახურში დარჩა 1916 წლამდე და სერბეთის არმიის უკანდახევამდე კორფუში. შემდეგ ის გაგზავნეს ამერიკის შეერთებულ შტატებში, რათა მოეკრიბა ფინანსური დახმარება და მოხალისეები სალონიკის ფრონტისთვის.
ომის შემდეგ მან ჯერ დაამთავრა სამოქალაქო მოხელის სწავლება დუბიკის უნივერსიტეტში, აიოვა, აშშ. შემდეგ წავიდა სორბონაში სპეციალიზაციისთვის და ასევე ლონდონში, სადაც სწავლობდა ქალაქის ორგანიზაციის უმაღლეს სკოლაში. აქ მან მიიღო დოქტორის ხარისხი 1920 წელს.
ბელგრადში დაბრუნების შემდეგ, ის გახდა სამშენებლო კომპანია Feniks-ის ერთ-ერთი დამფუძნებელი. როგორც მაკედონიიდან ერთ-ერთი ყველაზე განათლებული სერბი, ი. მიჰაილოვიჩი დაინიშნა სკოპიეს მერად. ამ ფუნქციას ის ორჯერ ასრულებდა: 1929-იდან 1936 წლამდე და 1939-იდან გარდაცვალებამდე, 1941 წელს. თავისი ორი ვადის განმავლობაში ის მძიმედ მუშაობდა, რათა სკოპიე თანამედროვე ქალაქად გადაექცია. ი. მიჰაილოვიჩის ძალისხმევით აშენდა მრავალი მონუმენტური შენობა და სხვა საჭირო ინფრასტრუქტურული და საგანმანათლებლო ობიექტი. მისი ორი ვადის განმავლობაში, სკოპიემ მიიღო დეტალური ურბანული გეგმა, ფართო წყალმომარაგების სისტემა, მატკას კაშხალი, ახალი სარკინიგზო სადგური, ცნობილი ოფიცერთა კლუბი ვარდარის ნაპირზე, ქალაქის პარკი, რამდენიმე გარეუბანი „ბაღის ქალაქების“ პრინციპებზე დაყრდნობით და ზოოპარკი. ის აქტიურად უჭერდა მხარს სლობოდან იოვანოვიჩის სერბულ კულტურულ კლუბს (SKK).
1936 წელს, მან იქორწინა ვუკოსავაზე (დაბადებით სმილიანიჩი), რომელთანაც ჰყავდა ორი ქალიშვილი, მირიანა (1938-2007) და სვეტლანა (1941-1945). ის გარდაიცვალა 1941 წელს. მრავალი პოლიტიკური ცვლილების მიუხედავად, სკოპიეში კვლავ არის ქუჩა, რომელიც მის სახელს ატარებს.
რესურსები ინტერნეტში
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]- Mladen Stančić, "Zaboravili na tvorca modernog Skoplja", Večernje novosti, 9 November 2013
- Јосиф Михајловик Јурукоски, градоначалник на Скопје
- Facebook page run by Mihailović’s family