თიოაცეტონი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
თიოაცეტონი
თიოაცეტონი: ქიმიური ფორმულა
თიოაცეტონი: მოლეკულის ხედი
ზოგადი
სისტემური სახელწოდებაპროპან-2-თიონი
ქიმიური ფორმულაС3H6S
მოლური მასა74.14 /მოლი
თერმული თვისებები
დნობის ტემპერატურა40 °C
დუღილის ტემპერატურა80–90 °C
კლასიფიკაცია
CAS 4756-05-2 მონომერი
828-26-2 ტრიმერი

თიოაცეტონი — გოგირდის ორგანული ნაერთი ქიმიური ფორმულით (CH3)2CS. ჩვეულებრივ, თიოაცეტონი გადადის პოლიმერულ მდგომარეობაში და წარმოქმნის ტრიმერს[1]. ასოცირდება უკიდურესად არასასიამოვნო სუნთან.

წარმოება[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

თიოაცეტონი მიიღება ტრიმერის [(CH3)2CS] კრეკინგით. ტრიმერს კი იღებენ ალილ იზოპროპილის სულფიდის პიროლიზით, წყალბადის სულფიდის და ლუისის მჟავის თანაობისას[2][3], ტრიმერის კრეკინგი მიმდინარეობს 500–600 °C-ზე და მიიღება თიონი[4][5].

ThioacetoneTrimer.svg

თიოაცეტონის ტრიმერი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

თიოაცეტონის ტრიმერი არის უფერო ან თეთრი ნივთიერება, რომელიც დნება 24 °C-ზე და მასაც, მსგავსად თიოაცეტონისა, აქვს უსიამოვნო სუნი[1]. თიოაცეტონის ტრიმერი ასევე ცნობილია როგორც 1,1,3,3,5,5-ჰექსამეთილტრითიანი.

სუნი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

თიოაცეტონს აქვს ძლიერ არასასიამოვნო სუნი მსგავსად სხვა დაბალმოლეკულური გოგირდის ორგანული ნაერთებისა, სუნი იმდენად ძლიერია, რომ გამოვლენა მკვეთრად დაბალი კონცენტრაციის დროსაც კი შესაძლებელია.[6]. 1889 წელს ფრაიბურგში მოხდა თიოაცეტონის გაჟონვა, რამაც ლაბორატორიის გარშემო 0,75 კილომეტრის რადიუსში მყოფ ადამიანებში გამოიწვია ღებინება და გულისრევის შეგრძნება[7]. ბრიტანელმა მეცნიერებმა 1890 წელს მოხსენებაში აღნიშნეს, რომ თიოციანიტის განზავების შედეგად მას სუნი უფრო გაუმძაფრდა[8], ამიტომაც თიოაცეტონი ითვლება საშიშ ქიმიკატად მისი ძალიან არასასიამოვნო სუნის გამო.

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. 1.0 1.1 R.D. Lipscomb; W.H. Sharkey (1970). "Characterization and polymerization of thioacetone". Journal of Polymer Science Part A: Polymer Chemistry 8 (8): 2187–2196. .
  2. Bailey, William J.; Chu, Hilda (1965). "Synthesis of polythioacetone". ACS Polymer Preprints 6: 145–155.
  3. Bohme, Horst; Pfeifer, Hans; Schneider, Erich (1942). "Dimeric thioketones". Berichte der Deutschen Chemischen Gesellschaft 75B (7): 900–909. . Note: This early report mistakes the trimer for the monomer
  4. V.C.E. Burnop; K.G. Latham (1967). "Polythioacetone Polymer". Polymer 8: 589–607. .
  5. Kroto, H.W.; Landsberg, B.M.; Suffolk, R.J.; Vodden, A. (1974). "The photoelectron and microwave spectra of the unstable species thioacetaldehyde, CH3CHS, and thioacetone, (CH3)2CS". Chemical Physics Letters 29 (2): 265–269. . ISSN 0009-2614.
  6. Derek Lowe. (June 11, 2009) Things I Won’t Work With: Thioacetone. In The Pipeline.
  7. E. Baumann & E. Fromm (1889). "Ueber Thioderivate der Ketone". Berichte der Deutschen Chemischen Gesellschaft 22 (2): 2592–2599. .
  8. (1890) Chemical News and Journal of Industrial Science. Chemical news office., გვ. 219.