გაიოზ ჯეჯელავა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
გაიოზ ჯეჯელავა
პირადი მონაცემები
დაბადების
თარიღი
29 დეკემბერი, 1914
დაბადების
ადგილი
ტფილისი,
ტფილისის გუბერნია,
რუსეთის იმპერია
გარდაცვალების
თარიღი
16 მარტი, 2005 (90 წლის)
გარდაცვალების
ადგილი
თბილისი,
საქართველოს სსრ,
სსრ კავშირი
სიმაღლე 164 სმ.
სათამაშო
პოზიცია
თავდამსხმელი
პროფესიონალური კარიერა*
წლები გუნდი მატჩი (გოლი)
1935–1936 ლოკომოტივი
1937–1948 დინამო თბ. 145 (66)
სამწვრთნელო კარიერა
1950–1951 ვვს მოსკოვი
1956–1957 დინამო თბილისი
* პროფესიონალურ კლუბებში გამოსვლა და გოლები მხოლოდ ეროვნული ლიგებისთვის იანგარიშება

გაიოზ ჯეჯელავა (დ. 29 დეკემბერი, 1914, ტფილისი, რუსეთის იმპერია — გ. 16 მარტი, 2005, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი და მწვრთნელი. თამაშობდა თავდამსხმელის პოზიციაზე. იცავდა თბილისის „ლოკომოტივისა“ და თბილისის „დინამოს“ ღირსებას. საბჭოთა კავშირის ორგზის ვიცე-ჩემპიონი (1939, 1940) და ორზის ბრინჯაოს პრიზიორი (1946, 1947). საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1946), , საქართველოს ფიზკულტურისა და სპორტის დამსახურებული მოღვაწე (1974). წითელი ვარსკვლავის ორდენის (1946), შრომის წითელი დროშისა (1972) და საპატიო ნიშნის სამი (1941, 1950, 1957) ორდენის კავალერი.[1][2][3]

ბიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

გაიოზ ჯეჯელავა ფეხბურთის თამაშს 16 წლის ასაკში იწყებს. 1931−1934 წლებში თბილისის „ტსპო“-ს გუნდში გამოდის. 1935–1936 წლებში თბილისის „ლოკომოტივის“ შემადგენლობაშია. 1937–1948 წლებში კი თბილისის „დინამოს“ ღირსებას იცავს.[4] კლუბის მაისურით საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის უმაღლეს ლიგის 145 შეხვედრას თამაშობს და 66 ბურთი გააქვს. ამას გარდა, მის რიგებში ექვს საერთაშორისო შეხვედრაში მონაწილეობს, სადაც რვაჯერ იღებს მეტოქეთა კარს.[5][6] სათამაშო კარიერას ამავე კლუბში, 1948 წელს ასრულებს.

ფეხბურთიდან წასვლის შემდეგ სამწვრთნელო მოღვაწეობას აგრძელებს და 1949 წელს 35-ე საფეხბურთო სკოლის უფროს მწვრთნელად იწყებს მუშაობას, რომლის ერთ-ერთი დამაარსებელიც თავად გახლავთ.[7] 1950 წელს მოსკოვიდან იღებს მოწვევას და ახლადშექმნილ სამხედრო-საავიაციო ძალების გუნდის — მოსკოვის „ვვს“-ის მთავარი მწვრთნელი ხდება, სადაც ნაყოფიერი მუშაობის მიუხედავად მხოლოდ ერთ სეზონს ატარებს. ამის შემდეგ 1956−1957 წლებში თბილისის „დინამოს“ ხელმძღვანელობს. მოგვიანებით მუშაობას ინჟინრის სპეციალობით აგრძელებს და ერთი პერიოდი საშენ მასალათა ქარხნის დირექტორის თანამდებობას იკავებს. მისი ავტორობით გამოდის წიგნები — „ქართული ფეხბურთელები ირანსა და რუმინეთში“ (1947) და „მოძრავი თამაშობანი ფეხბურთელთათვის“ (1947). ფეხბურთის მოყვარულებს თავი დაამახსოვრა, როგორც იშვიათი ტაქტიკური და საგოლე ალღოს მქონე მაღალტექნიკურმა და მეტოქეთათვის უაღრესად სახიფათო ფორვარდმა. გამოირჩეოდა მაღალი სასტარტო სისწრაფით, თავბრუდამხვევი დრიბლინგითა და განსაკუთრებული ბრძოლისუნარიანობით. ფლობდა ძლიერ და ზუსტ დარტყმას. სპორტული ჟურნალისტებისა და სპეციალისტების შეფასებით ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ქართველ ფეხბურთელადაა აღიარებული.[8]

ტიტულები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

საკლუბო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

საქართველოს სსრ–ის დროშა დინამო თბილისი
საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი
  • ვიცე-ჩემპიონი: 1939, 1940
  • ბრინჯაოს პრიზიორი: 1946, 1947
საბჭოთა კავშირის თასი
  • ფინალისტი: 1946

ბიბლიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ვიდეოარქივი

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. საქართველოს ბიოგრაფიული ლექსიკონი — გაიოზ ჯეჯელავა — საქართველოს ბიოგრაფიულ ლექსიკონში იხილავთ იმ პიროვნებათა ბიოგრაფიებს, რომლებიც საქართველოს ისტორიის ნაწილნი არიან ან დაკავშირებულნი არიან საქართველოსთან. პროექტი მიზნად ისახავს, გამოაქვეყნოს მაქსიმალურად ყველა ცნობილი ქართველი. საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა. nplg.gov.ge. წაკითხვის თარიღი: 27 ნოემბერი, 2018.
  2. ქართველი სპორტსმენები: ბიოგრაფიული ლექსიკონი — გაიოზ ჯეჯელავა — ბიოგრაფიული ლექსიკონი წარმოგიდგენთ როგორც საქართველოს იმ სპორტსმენთა ბიოგრაფიებს, რომლებმაც მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანეს ქართული სპორტის განვითარებაში; აგრეთვე იმათ, ვინც ერთი პრიზი მაინც მოიპოვეს სპორტულ შეჯიბრებებში. ბიოგრაფიული ლექსიკონი მოიცავს როგორც საერთაშორისო შეჯიბრებებში, ასევე ყოფილ საბჭოთა ჩემპიონატებსა და სპარტაკიადებში გამარჯვებულ სპორტსმენთა შესახებ ინფორმაციას. საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა. nplg.gov.ge. წაკითხვის თარიღი: 27 ნოემბერი, 2018.
  3. ალექსანდრე ელერდაშვილი (2006). ჯეჯელავა გაიოზ — ფეხბურთელი, თავდამსხმელი. თამაშობდა თბილისის გუნდებში: ტსპო-ში (1933–34), „ლოკომოტივსა“ (1935–36) და „დინამოში“ (1937–48). სსრკ-ს უმაღლეს ლიგაში ჩაატარა 135 მატჩი (59 გოლი). სსრკ-ს ჩემპიონატების ორგზის მეორე (1939, 40) და ორგზის მესამე (1946, 47) პრიზიორი. იყო მოსკოვის ვვს-ისა (1950–51) და თბილისის „დინამოს“ (1955–57) მთავარი მწვრთნელი. სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1914–2005 წწ). უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი. nplg.gov.ge. წაკითხვის თარიღი: 27 ნოემბერი, 2018.
  4. თბილისის „დინამოს“ ისტორიიდან. 1944 წელი — თარიღები, მოვლენები, ფაქტები. მაქსიმ არხიპოვი. «Динамо» (Тбилиси) — История, Статистика, Факты. Сезон команды — 1944 год. Максим Архипов. dinamo-tbilisi.ru. წაკითხვის თარიღი: 4 დეკემბერი, 2018.
  5. თბილისელი ფეხბურთელების ტურნე ირანში (1944). თბილისის „დინამო“: გუნდის ისტორია (თარიღები, მოვლენები, ფაქტები). მაქსიმ არხიპოვი. Турне в Иран в 1944 году. «Динамо» (Тбилиси): история команды (История, статистика, факты). Максим Архипов. dinamo-tbilisi.ru. წაკითხვის თარიღი: 29 ნოემბერი, 2018.
  6. თბილისელი ფეხბურთელების ტურნე რუმინეთში (1945). თბილისის „დინამო“: გუნდის ისტორია (თარიღები, მოვლენები, ფაქტები). მაქსიმ არხიპოვი. Турне в Румынию в 1945 году. «Динамо» (Тбилиси): история команды (История, статистика, факты). Максим Архипов. dinamo-tbilisi.ru. წაკითხვის თარიღი: 29 ნოემბერი, 2018.
  7. 35-ე საფეხბურთო სკოლა (2018). ქ. თბილისის ვაჟთა 35-ე სკოლის მოკლე ისტორია. სკოლის დაარსების დღიდან სხვადასხვა დროს სკოლის მთავარ მწვრთნელებად მუშაობდნენ: ა.ი. გალპერინი, დ.პ. ცომაია, ნ.ი ჩხარტიშვილი, კ.ი ჯეჯელავა, ა.ს კიკნაძე, მ.პ მინაევი; ამათგან ყველაზე ხანგრძლივად მუშაობდნენ გაიოზ ჯეჯელავა და არჩილ კიკნაძე. fc35.ge. წაკითხვის თარიღი: 29 ნოემბერი, 2018.
  8. Vakhtang Bzikadze (17 იანვარი, 2005). Jejelava is living history — Legendary skills: Stories still circulate about his skills. Some, it must be said, sound quite incredible. Once, while playing for a team from the Georgian town of Poti in the Ukrainian town of Kadievka, Jejelava is said to have dribbled past the whole team of opponents before laying down in front of the goalline and heading the ball into the net. He was immediately handed a red card for unsportsmanlike conduct. uefa.com. წაკითხვის თარიღი: 27 ნოემბერი, 2018.