არქეული ეონი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება

არქეული ეონი (მოძვ. არქეოზოური ეონი) — დაიწყო 4000 მილიონი წლის წინ და გაგრძელდა 1500 მილიონი წელი, მისი საზღვარი პროტეროზოულთან 2500 მილიონ წელზე გადის. არქეული ეონი იყოფა სამ ერად: ქვედა(4000-3500), შუა(3500-3000) და ზედა(3000-2500). დედამიწაზე სიცოცხლის პირველი ნიშნები დაახლოებით 3.7-3.8 მილიარდი წლის წინათ გრენლანდიაში ცნობილ ისუას კომპლექსში აღმოაჩინეს ბაქტერიების სახით. სწორედ არქაულ ეონში გაჩნდა პირველი ცოცხალი ორგანიზმებიამიტომ მას ზოგი მეცნიერი არქეოზოულსაც უწოდებს. მომწვანო-ლურჯი წყალმცენარეები, თბილი და ტენიანი ჰავის პირობებში წყალმარჩხ წყალსატევებში გაჩნდნენ. ციანობიონტების ცხოველქმედების შედეგად წარმოშობილი ქანები- სტრომატოლითები ავსტრალიის ერთერთ უბანშიცაა ღმოჩენილი, რომელიც თარიღდება 3.5 მილიარდი წლით. თვალით უხილავი ერთუჯრედიანი წყალმცენარეები მოგვიანებით ჯერ ოკეანეში, შემდეგ კი ხმელეთზეც გავრცელდნენ.