ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
(გადამისამართდა გვერდიდან ამიერკავკასიის ფედერაცია)
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა
აზერ: Zaqafqaziya Demokratik
Federativ Respublikası
სომხ: Անդրկովկասյան Դեմոկրատական
Ֆեդերատիվ Հանրապետություն
ფედერაციული რესპუბლიკა

 

1918
 

 

ადფრ-ს დროშა

ამიერკავკასია (სამხრეთი კავკასია) უშუალოდ ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის ფორმირების დროს
დედაქალაქი თბილისი
უდიდესი ქალაქები თბილისი, ბათუმი, ბაქო, განჯა, ერევანი
ენები ქართულისომხური, აზერბაიჯანული
რელიგია ქრისტიანობა, ისლამი
მთავრობა ფედერაციული რესპუბლიკა
თავმჯდომარე
 -  22 აპრილი, 1918 აკაკი ჩხენკელი
ისტორიული ერა I მსოფლიო ომი
 -  შეიქმნა 22 აპრილი 1918
 -  საქართველომ გამოაცხადა დამოუკიდებლობა 26 მაისი, 1918
 -  აზერბაიჯანმა გამოაცხადა დამოუკიდებლობა 28 მაისი, 1918
 -  სომხეთმა გამოაცხადა დამოუკიდებლობა 28 მაისი, 1918
 -  გაუქმდა 28 მაისი 1918
ვალუტა ამიერკავკასიური მანეთი
დღეს ამ ტერიტორიაზე საქართველოს დროშა საქართველო
აზერბაიჯანის დროშა აზერბაიჯანი
სომხეთის დროშა სომხეთი
თურქეთის დროშა თურქეთი
რუსეთის დროშა რუსეთი

ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა — კონფედერაციული რესპუბლიკა, რომელმაც 1918 წლის აპრილ–მაისში იარსება; მასში შედიოდნენ საქართველო, სომხეთი და აზერბაიჯანი.

სამხედრო ძალები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

1918 წლის 10 თებერვალს, ოფიციალურად ჯერ კიდევ რუსეთის შემადგენლობაში, ამიერკავკასიის კომისარიატმა მოიწვია ამიერკავკასიის სეიმი, რომელიც რუსეთის დამფუძნებელი კრებისათვის არჩეული ქართველი დეპუტატებისაგან შედგებოდა. სეიმის თავმჯდომარედ არჩეული იქნა ნიკოლოზ (კარლო) ჩხეიძე. ამიერკავკასიის კომისარიატმა სეიმის მოწვევით ხაზი გაუსვა ამ რეგიონის რუსეთიდან გამოყოფას, თუმცა ოფიციალურად დამოუკიდებლობა არ გამოცხადებულა.

1918 წლის 3 მარტს რუსეთმა გერმანიასთან და მის მოკავშირეებთან დადო ბრესტის ზავი, რომელიც ითვალისწინებდა ბათუმის,ყარსისა და არტაანის ოლქების თურქეთისათვის გადაცემას. ზავის პირობები ამიერკავკასიის კომისარიატთან შეთანხმებული არ იყო, რადგან მას არც რუსეთი, არც თურქეთი და გერმანია არ ცნობდნენ. თურქეთი ზავით გადაცემულ ოლქებს ითხოვდა, თუმცა ამიერკავკასიამ ეს მოთხოვნა უარყო და შეეცადა დიპლომატიური გზით მოეგვარებინა შექმნილი ვითარება. 1918 წლის მარტში ქალაქ ტრაპიზონში დაიწყო მოლაპარაკება ამიერკავკასიასა და თურქეთს შორის, თუმცა ამ მოლაპარაკებას ამიერკავკასიისათვის დადებითი შედეგი არ მოჰყოლია. თურქეთის არმიამ საომარი მოქმედებები დაიწყო და აპრილისათვის უკვე დაკავებული ჰქონდათ ბათუმი, ოზურგეთი, მესხეთი. თურქული ჯარების შეჩერება მხოლოდ მდინარე ჩოლოქზე მოხერხდა.

1918 წლის 22 აპრილს შექმნილი ვითარების გადასაწყვეტად შეიკრიბა ამიერკავკასიის სეიმი. შეკრებაზე გადაწყდა, რომ ამიერკავკასიის დამოუკიდებლობის ოფიციალურად გამოცხადების შემთხვევაში შესაძლებელი იქნებოდა თურქეთის აგრესიის თავიდან აცილება. ამიტომ, 1918 წლის 22 აპრილს გამოცხადდა დამოუკიდებელი სახელმწიფოსამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის შექმნა. მთავრობის თავმჯდომარედ და საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა აკაკი ჩხენკელი. სეიმმა მიიღო გადაწყვეტილება თურქეთთან საზავო მოლაპარაკების გაგრძელების თაობაზე.

1918 წლის 28 მაისს საქართველომ ხელი მოაწერა გერმანიასთან ფოთის ხელშეკრულებას, რითაც დაიწყო გერმანიის კავკასიური ექსპედიცია როგორც პოსტ-რევოლუციური არასტაბილურობის დამცველი ოსმალეთის სამხედრო ძალების წინააღმდეგ. აზერბაიჯანმა კი თავად აირჩია ოსმალეთი მოკავშირედ.

იხილეთ აგრეთვე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]