5 იანვარი

<<	იანვარი					>>
ორშ	სამ	ოთხ	ხუთ	პარ	შაბ	კვი
	1	2	3	4	5	6
7	8	9	10	11	12	13
14	15	16	17	18	19	20
21	22	23	24	25	26	27
28	29	30	31
2013

5 იანვარი არის გრიგორიანული კალენდრის მე-5 დღე. წლის ბოლომდე დარჩენილია 360 დღე (ნაკიან წელში - 361).

დღის მოვლენები

• 1463 : პოეტი ფრანსუა ვიიონი პარიზიდან განდევნეს.
• 1477 : ბურგუნდიის ომები: შარლ მამაცი, ბურგუნდიის გრაფი, მოკლეს ნანსის ბრძოლაში, რაც ბურგუნდიის საფრანგეთსა და ჰაბსბურგის სამეფოს შორის დაშლის საბაბი გახდა.
• 1500 : ლუდოვიკო სფორცამ მილანი აიღო.
• 1527 : ანაბაპტისტების სექტის ლიდერი ციურიხში ფელიქს მანცი სიკვდილით დასაჯეს დახრჩობით.
• 1527 : ეინდჰოვენი, ნიდერლანდი, ხანძარმა მოიცვა.
• 1675 : ტურკჰაიმის ბრძოლა: ფრანგულმა არმიამ დაარტყა ბრანდენბურგს.
• 1781 : ამერიკის რევოლუციური ომი: ბრიტანეთის საზღვაო ძალებმა, ბენედიქტ არლონდის მეთაურობით გადაწვა რიჩმონდი, ვირჯინია.
• 1875 : პარიზში გაიხსნა საოპერო თეატრი - ”გრანდ ოპერა”.
• 1895 : დრეიფუსის საქმე - ფრანგ ოფიცერს ალფრედ დრეიფუსს რანგი ჩამოართვეს და ეშმაკის კუნძულზე გადაასახლეს.
• 1896 : ავსტრიული გაზეთის ცნობით ვილჰელმ რენტგენმა რადიაციის სახეობა აღმოაჩინა, რომელსაც მოგვიანებით რენტგენის სხივები დაარქვეს.
• 1913 : ბალკანეთის პირველი ომი: ლემნოსის ბრძოლისას, ბერძენმა ადმირალმა პავლოს კონტორიოტისმა აიძულა თურქული ფლოტი უკან დაეხია დარდანელის სრუტემდე.
• 1933 : გოლდენ გეიტ ბრიჯის მშენებლობა დაიწყო სან-ფრანცისკოს უბეში.
• 1968 : პრაღის გაზაფხული - ალექსანდრე დუბჩეკი მოდის ხელისუფლებაში ჩეხოსლოვაკიაში, იწყებს რა პოლიტიკურ რეფორმას სახელით "სოციალიზმი ჰუმანური სახით", რასაც შედეგად პოლიტიკური ლიბერალიზაცია მოჰყვა.
• 1976 : კამბოჯას ხმერ რუჟი დემოკრატიულ კამპუჩიას არქმევს.
• 1993 : ვაშინგტონის შტატში პირველი ლეგალური ჩამოხრჩობით სიკვდილის დასჯა ჩატარდა 1965 წლის შემდეგ.
• 1997 : რუსეთის ჯარები ჩეჩნეთიდან უკან იხევენ.
• 2005 : მზის სისტემის უდიდესი ჯუჯა პლანეტა "ერისი" აღმოაჩინეს.
• 2007 : ტაივანის სწრაფი რკინიგზა გახსნეს ტაიპეისა და კაოსიუნს შორის.

ამ დღეს დაბადებულნი

• 1209 : რიჩარდ I - საღვთო რომის იმპერატორი
• 1592 : შაჰ ჯაჰანი - ინდეთის იმპერატორი
• 1842 : ენგლერი, კარლ - გერმანელი ქიმიკოსი (გ.1925)
• 1846 : ეუკენი, რუდოლფ კრისტოფ - გერმანელი მწერალი
• 1863 : ბალანჩივაძე, მელიტონ - ქართველი კომპოზიტორი (გ.1937)
• 1874 : ერლანგერი, ჯოზეფ - ამერიკელი ფსიქოლოგი
• 1876 : ადენაუერი, კონრად - გერმანიის სახელმწიფო მოღვაწე (გ.1967)
• 1921 : ჟანი (ლუქსემბურგი) - ლუქსემბურგის სახელმწიფოს მეთაური 1964-2000 წლებში
• 1921 : დიურენმატი, ფრიდრიხ - შვეიცარიელი მწერალი.
• 1932 : ეკო, უმბერტო - იტალიელი მწერალი.
• 1938 : ხუან კარლოს I - ესპანეთის მეფე
• 1968 : ბარამიძე, გიორგი - ქართველი პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე
• 1980 : დაისლერი, ზებასტიან - გერმანელი ფეხბურთელი

ამ დღეს გარდაცვლილნი

• 842 : ალ-მუთასიმი - აბასიდი ხალიფი
• 1589 : მედიჩი, ეკატერინე - საფრანგეთის დედოფალი
• 1655 : ინოკენტი X - რომის პაპი
• 1762 : ელისაბედი - რუსეთის იმპერატორი
• 1933 : კულიჯი, კალვინ - აშშ-ს პრეზიდენტი.
• 1970 : ბორნი, მაქს - გერმანელი ფიზიკოსი
• 2013 : აჯიაშვილი, ჯემალ – ქართველი ებრაელი მწერალი, პოეტი, მთარგმნელი

დღესასწაულები

• მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

• • ათი კრეტელი მოწამე: თეოდულე, სატორნინე, ევპორო, გელასი, ევნიკიანე, ზოტიკე, პომპიოსი, აღათოპუსე, ბასილიდე და ევარესტი
  • ნიფონტი კვიპრელი
  • პავლე ნეოკესარიელი

იხილეთ აგრეთვე

სხვა თვეები: