რადამისტი

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
«რადამისტი კლავს ზენობიას» — ლუიჯი საბატელი (1803)

რადამისტი — ქართველი უფლისწული, სომხეთის მეფე 51-54 და 56-59 წლებში. უფროსი ძე მეფე ფარსმან I-სა.

ახ. წ. 51 წელს მან მამის ბრძანებით ილაშქრა სომხეთში, ჯერ დაამარცხა, შემდეგ ღალატით მოკლა ბიძამისი — სომხეთის მეფე მითრიდატე, ძმა ფარსმან I-სა, და თვითონ გამეფდა სომხეთში. 52 წელს ფარსმანმა და რადამისტმა რომაელ სარდალ იულიუს პელიგნუსთან შეთანხმებას მიაღწიეს და სომხეთზე ბატონობა განიმტკიცეს. რადამისტი სასტიკი მმართველი იყო, რის გამოც სომხები მას აუჯანყდნენ. რადამისტს მოუწია სომხეთიდან გაქცევა.

რომაელი ისტორიკოსი ტაციტუსი გადმოგვცემს, რომ რადამისტის ცოლი ზენობია ფეხმძიმედ ყოფილა და ცხენზე ჯდომა უჭირდა. როდესაც საშიშროება შეიქმნა, რომ მდევარნი მათ შეიპყრობდნენ, რადამისტმა ხანჯლით განგმირა ცოლი და მდინარე არაქსში გადააგდო, თვითონ კი ქართლში დაბრუნდა.

რადამისტის გაძევების შემდეგ სომხეთში პართიის (სპარსეთის) მეფის ძმა ტირიდატე ანუ თრდატ I (63-80) გამეფდა. ამით სომხეთში დაიწყო ახალი, სპარსულ-არშაკიდული დინასტიის მეფობა. ფორმალურად კი ქვეყანა რომის იმპერიის ვასალად მამოცხადდა. მოვლენების ასეთი განვითარება პართიელთა წარმატებას და რომის უკან დახევას ნიშნავდა. ეს საქართველოს პოზიციების შესუსტებაც იყო. პართიელებმა ასევე გადაიბირეს აქამდე იბერიის გავლენის ქვეშ მყოფი ალბანეთის სამეფო. ასეთი სამარცხვინო პოლიტიკური მარცხის გამო ფარსმან I რადამისტი სიკვდილით დასაჯა.

რადამისტს ჰყავდა ცოლი ზენობია, რომლისგანაც დარჩა შვილი მირდატი.

რადამისტს ახსენებს პუბლიუს კორნელიუს ტაციტუსი ”ანალთა” მე-12 წიგნში.

ლიტერატურა[რედაქტირება]