მიხეილ ტეტიაევი

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
მიხეილ ტეტიაევი
დაბ. თარიღი 11 სექტემბერი/23 სექტემბერი 1882
დაბ. ადგილი ნიჟნი-ნოვგოროდი
გარდ. თარიღი 11 ოქტომბერი 1956
გარდ. ადგილი ლენინგრადი
სამეცნიერო სფერო გეოლოგია

მიხეილ მიხეილის ძე ტეტიაევი (რუს. Тетяев, Михаил Михайлович; დ. 11 სექტემბერი/23 სექტემბერი 1882, ნიჟნი-ნოვგოროდი, — გ. 11 ოქტომბერი 1956, ლენინგრადი) — რუსი გეოლოგი. გეოლოგია-მინერალოგიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი. ტექტონიკის ცნობილი მკვლევარი.

ბიოგრაფია[რედაქტირება]

ტეტიაევი დაიბადა ნოვგოროდში. ვიტებსკში დაამთავრა გიმნაზია, რის შემდეგ 1901 წელს ჩააბარა ინსტიტუტში. სწავლების პერიოდში მოხსნეს ინსტიტუტიდან და ჩაბარებულ იქნა ჯარისკაცად. შემოდგომაზე ისევ დაბრუნდა სასწავლებელში, თუმცა შემდეგ ისევ მოხსნეს ინსტიტუტიდან და ამჯერად სამუდამოდ. სწავლობდა ბელგიაში, სადაც 1912 წელს დაამთავრა ლიეჟის უნივერსიტეტი, რის შემდეგ მუშაობდა გეოლოგიურ კომიტეტში. 1920 წლიდან ლენინგრადის უნივერსიტეტში დაიწყო პედაგოგიური მოღვაწეობა, 1930 წლიდან ლენინგრადის სამთო ინსტიტუტის პროფესორი.

ტეტიაევის ძირითადი შრომები ეხება ტექტონიკის თეორიულ საკითხებს. შემოგვთავაზა ტექტონიკური მოძრაბის კლასიფიკაცია, რომელშიც გამოჰყო ტექტოგენეზის რყევის ფორმები: მაგმატური, ნაოჭა და მიკრორყევის ფორმა. ტეტიაევი თვლიდა, რომ ტექტოგენეზისში მთავარ როლს თამაშობს ვერტიკალური მოძრაობის მიმართულება, რასაც აკავშირებდა დედამიწის ნივთიერებების სავარაუდო მოვლენების შეკუმშვასა და გაფართოებასთან. მისი აზრით, ვერტიკალურ რყევით მოძრაობას, აქვს უნარი შექმნას დანაოჭების ყველა ცნობილი ფორმა. განავითარა მოძღვრება ფენთაწარმოქმნის შესახებ და შემოგვთავაზა გეოსინკლინური პროცესების ორიგინალური სქემა. აქვს რეგიონალური გამოკვლევები ბაიკალისპირეთში და სხვა. უარყოფდა ედუარდ ზიუსისა და ვლადიმერ ობრუჩევის ერთ-ერთ კონცეფციას. ტეტიაევმა ერთ-ერთმა პირველმა შექმნა სსრკ გეოტექტონიკური დარაიონების სქემა (1933).

დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით, 2 სხვა ორდენითა და მედლებით.

თხზულება[რედაქტირება]

  • Основы геотектоники, 2 изд., М. Л., 1941.

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება]

ლიტერატურა[რედაქტირება]

  • Проблемы тектоники. Сб. ст. [памяти М. М. Тетяева], М., 1961.