 |
სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ ანკარა. |
|
ქალაქი
ანკარა
Ankara
|
ცენტრალური ანკარის ხედი ბოტანიკური ბაღიდან. |
|
ანკარა — თურქეთის დედაქალაქი და ქვეყნის სიდიდით მეორე ქალაქი სტამბოლის შემდეგ. ქალაქის მოსახლეობა 4 319 167-ს შეადგენს (პროვინციისა 5 153 000-ს 2005 წლის აღწერით) და მდებარეობს ზღვის დონიდან 938 მ სიმაღლეზე.[1] ქალაქს უწინ ანგორა ან ენგიურიუ ექვა, რომაულ, კლასიკურ და ელინისტურ პერიოდებში კი ანკირა ( Ἄγκυρα - Áŋkyra). ქალაქი ასევე ანკარის პროვინციის დედაქალაქია.
ანკარა იყო კელტური სამეფოს გალათიას დედაქალაქი, რომაელების დაპყრობის შემდეგ (ქრისტეს შობამდე 25 წელს) იგივე სახელწოდების პროვინციის ცენტრი.
ანკარა ანატოლიის ცენტრში მდებარეობს და მნიშვნელოვანი სავაჭრო და ინდუსტრიული ცენტრია. აქ მდებარეობს თურქეთის აღმასრულებელი და საკანონმდებლო მმართველობა და უცხოეთის ყველა საელჩო. ისტორიულად ქალაქი განთქმული იყო აქ მოშენებული განსაკუთრებული ჯიშის თხებით, დამახასიათებელი გრძელი ბეწვით და მისგან დამზადებული შალით (ანგორას შალი), ასევე განსაკუთრებული ჯიშის კატით (ანკარას კატა), თეთრი კურდღლებით, მსხლით, თაფლითა და რეგიონის მუსკატის ყურძნით.
ანკარა ციცაბო და კლდოვან ფერდებზეა აშენებული, რომელიც 170 მ-ით მაღლდება ენგური-სუს ხეობის მარცხენა სანაპიროდან. ქალაქის კოორდინატებია 39°52'30" N, 32°52' E (39.875, 32.8333). ქალაქი ქვეყნის ერთ-ერთ ყველაზე მშრალ ადგილასაა გაშენებული და გარშემორტყმულია უნაყოფო, გამოუსადეგარი სტეპური ფლორით, რომელზეც მიმოფანტულია ჰიტიტთა, ფიგიელთა, ოსმანთა, ბიზანტიელთა და რომალეთა არქეოლოგიური ელემენტები. მას მკვეთრი კონტინენტური კლიმატი ახასიათებს ცივი თოვლიანი ზამთრითა და ცხელი მშრალი ზაფხულით. ნალექი ძირითადად გაზაფხულსა და შემოდგომაზე მოდის.
ქალაქის ერთ-ერთ ციცაბო ფერდობზე ძველი ციხე-სიმაგრის ნარჩენებია, რაც წარმტაც პანორამას ქმნის, თუმცა ქალაქის განაშენება ცუდად იყო დაგეგმილი და ის ძირითადად მზეზე გამშრალი ტალახის აგურით ნაგები შენობებისა და ვიწრო ქუჩებისგან შედგება. ქალაქში აქაიქ შემორჩენილია ბერძნული, რომაული და ბიზანტიური არქიტექტურა, მათ შორის ყველაზე განსაკუთრებულია აუგუსტუსის ტაძარი, რომლის კედლებზე აღბეჭდილია მისი განთქმული Monumentum Ancyranum.
|
|
|
| ცენტრალური აზია |
სამხრეთი აზია |
სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია |
სამხრეთ-დასავლეთი აზია |
|
ასტანა, ყაზახეთი 5
ბიშკეკი, ყირგიზეთი
დუშანბე, ტაჯიკეთი
აშხაბადი, თურქმენეთი
ტაშკენტი, უზბეკეთი
პეკინი, ჩინეთი
ტოკიო, იაპონია
ფხენიანი, ჩრდილოეთი კორეა
სეული, სამხრეთი კორეა
ულან-ბატორი, მონღოლეთი 1
ტაიბეი, ტაივანი
|
|
ნაიფიიდო, მიანმარი
პნომპენი, კამბოჯა
დილი, აღმოსავლეთი ტიმორი
ჯაკარტა, ინდონეზია
ვიენტიანი, ლაოსი
კუალა-ლუმპური, მალაიზია 3
პუტრაჯაია, მალაიზია 4
პორტ-მორსბი, პაპუა-ახალი გვინეა7
მანილა, ფილიპინები
სინგაპური, სინგაპური
ბანგკოკი, ტაილანდი
ჰანოი, ვიეტნამი
|
ერევანი, სომხეთი 6
ბაქო, აზერბაიჯანი 5
მანამა, ბაჰრეინი
ნიქოზია, კვიპროსი 6
კაირო, ეგვიპტე 5
თბილისი, საქართველო 5
ანკარა, თურქეთი 5
თეირანი, ირანი
ბაღდადი, ერაყი
იერუსალიმი, ისრაელი 6
ამანი, იორდანია
ელ-ქუვეითი, ქუვეითი
ბეირუთი, ლიბანი
მასკატი, ომანი
დოჰა, კატარი
ერ-რიადი, საუდის არაბეთი
დამასკი, სირია
აბუ-ზაბი, არაბთა გაერთიანებული საამიროები
სანა, იემენი
|
|
|
1 ხშირად ცენტრალური აზიის ნაწილად თვლიან. 2 სრული სახელია შრი-ჯაიავარდენეპურა-კოტე.
3 ოფიციალური. 4 ადმინისტრაციული. 5 ტრანსკონტინენტული ქვეყანა. 6 მთლიანად სამხრეთ-დასავლეთ აზიაშია, მაგრამ გააჩნია სოციალურ-პოლიტიკური კავშირები ევროპასთან. 7 მთლიანად მელანეზიაშია, მაგრამ გააჩნია სოციალურ-პოლიტიკური კავშირები სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიასთან.
|
|
|
|
|
|
|
|
| დასავლეთი |
ჩრდილოეთი |
ცენტრალური |
სამხრეთი |
აღმოსავლეთი |
|
ამსტერდამი, ნიდერლანდი
ანდორა-ლა-ველა, ანდორა
ბრიუსელი, ბელგია
დუგლასი, კუნძული მენი3
დუბლინი, ირლანდია
ლისაბონი, პორტუგალია
ლონდონი, გაერთიანებული
სამეფო
ლუქსემბურგი, ლუქსემბურგი
მადრიდი, ესპანეთი
მონაკო, მონაკო
პარიზი, საფრანგეთი 1
სენტ-ჰელიერი, ჯერზი3
სენტ-პიტერ-პორტი, გერნზი3
|
კოპენჰაგენი, დანია
ჰელსინკი, ფინეთი
ლონგირი, შპიცბერგენი
მაარიანჰამინა, ალანდის
კუნძულები
ოსლო, ნორვეგია
რეიკიავიკი, ისლანდია
რიგა, ლატვია
სტოკჰოლმი, შვედეთი
ტალინი, ესტონეთი
ტორსჰავნი, ფარერის
კუნძულები
ვილნიუსი, ლიტვა
|
ბელგრადი, სერბეთი
ბერლინი, გერმანია
ბერნი, შვეიცარია
ბრატისლავა, სლოვაკეთი
ბუდაპეშტი, უნგრეთი
ლიუბლიანა, სლოვენია
პრაღა, ჩეხეთი
ვენა, ავსტრია
ვარშავა, პოლონეთი
ვადუცი, ლიხტენშტაინი
ზაგრები, ხორვატია
|
ანკარა, თურქეთი 1
ათენი, საბერძნეთი
გიბრალტარი, გიბრალტარი3
ნიქოზია, კვიპროსი 2,
პოდგორიცა, ჩერნოგორია
რომი, იტალია
სან-მარინო, სან-მარინო
სარაევო, ბოსნია და
ჰერცეგოვინა
სკოპიე, მაკედონია
ტირანა, ალბანეთი
ვალეტა, მალტა
ვატიკანი, ვატიკანი
|
ასტანა, ყაზახეთი 1
ბაქო, აზერბაიჯანი 1
ბუქარესტი, რუმინეთი
კიშინიოვი, მოლდოვა
კიევი, უკრაინა
მინსკი, ბელარუსი
მოსკოვი, რუსეთი 1
სოფია, ბულგარეთი
თბილისი, საქართველო 1
ერევანი, სომხეთი 2
|
|
|
|
|
|
|
ანკარის უნივერსიტეტები და კოლეჯები
|
|
| სახელმწიფო |
|
|
| კერძო |
|
|
| სამხედრო |
|
|